اقتصاددانان عدالتمدار یا همان کسانی که از جریان ایدئولوژیک عدالتخواهی و عدالتطلبی حمایت میکنند چه کسانی هستند. برای اینکه منظورم را به شکل بهتری از این رویکرد بیان کنم ابتدا میکوشم تصویری مختصر از آن ارائه دهم. پیشینه جنبشها و جریانهای عدالتخواهانه به سوسیالیسم بر میگردد و از نمایندگان سیاسی آن در دوران معاصر میتوان به کاسترو، چاوز و مورالس از امریکای لاتین اشاره کرد. گمان میکنم که دوستان با آرای این سه فرد در حوزه سیاسی آشنایی دارند و نیازمند تشریح بیشتر نیست. اما اندیشمندان و متفکرینی که در این حوزه کار میکنند طیف وسیعی را در بر میگیرند: از سمیر امین و نوام چامسکی و دیوید هاروی و مایکل هارت گرفته تا رالف نیدر و آنتونیو نگری. برای آگاهی از نظرات برخی از این متفکرین میتوانید به کتاب “انبوه خلق” مایکل هارت و آنتونیو نگری رجوع کنید. در حوزه اقتصاد، این گروه چند شعار اصلی دارند: مقابله و مبارزه با جهانیسازی سرمایه، درواقع اینان برآنند که گردش بینالمللی سرمایه صرفا موجب بدترشدن وضعیت فقرا و بهترشدن وضعیت ثروتمندان میشود. تلاش برای ایجاد ارتباط و همبستگی میان طبقات و اقشار فرودست در سراسر جهان. البته باید بگویم که در تقسیمبندی اقتصاد سیاسی، جریانهای عدالتخواهانه از سه زوایه مورد بررسی قرار میگیرند: رویکرد آزادیخواهانه، رویکرد قرادادی و رویکرد هگلی. رویکرد اول علیه مداخله دولت در زندگی اقتصادی برمبنای یکیسازی شدید میان عدالت و حقوق مالکیت بحث میکند. رابرت نوزیک سردمدار این بحث است و تونی اسپرانو رو در روی او میایستد. اینان معتقدند که در اقتصاد مبتنی بر بازار به دلیل وجود نظام مالکیت خصوصی گسترده دیگر فضایی برای دخالت دولت وجود ندارد و عدالت همان مالکیت خصوصی است. رویکرد دوم عدالت را مورد توجه قرار میدهد اما صرفا نه از نظر روابط مالکیت خصوصی، بلکه از زوایه قضاوت جمعی در مورد عادلانه بودن حکومت و مداخله دولت در اقتصاد. جان راولز اینجا قرار میگیرد. رویکرد سوم در مورد مداخله دولت در اقتصاد با توجه به اصول برابر و حرمت برابر برای همگان قضاوت میکند.
اما از میان اقتصاددانان ایرانی چه کسانی با بینش عدالتخواهانه همراه هستند؟ البته قضاوت من بیشتر براساس نوشتههای مکتوب اقتصاددانان است. اقتصاددانان نولیبرال ایرانی (طبیبیان و نیلی و …) که اکنون همگی با مهدی کروبی همراهند در برخوردشان با عدالت از نوزیک و رویکرد او دفاع میکنند و البته نوشتههایشان نیز موید این مطلب است. درواقع نولیبرالها مدافع بازازند و مخالف دخالت دولت در اقتصاد.
اقتصاددان ایرانی دیگری که زیاد هم از جان راولز عدالتخواه و عدالتورز بحث میکند فرشاد مومنی است که در این دوره شعار اقتصاد مبتنی بر اخلاق را مطرح کرده (البته بگویم که من هنوز بهدرستی تعریف آن را نفهمیدهام) با میرحسین موسوی همراه است. هگل در جایی مینویسد که یک اقتصاد مبتنی بر بازار اعضایش را برای کسب معاش به خود وابسته میسازد بدون آن که به طریقی اطمینان دهد که آنها خواهند توانست آن معاش را طبق قوانین بازار کسب کنند. البته برخی از نوشتههای سایت البرز و فریبرز رئیسدانا نه با همه این رویکرد بلکه با بخشی از آن همراه هستند[۱]. لذا عدالتخواهان ایرانی هر یک با بینش خود و هر یک از ظن خود با یکی از کاندیداهای ریاست جمهوری همراه شدهاند.
خوشچهره را هم میتوان در این گروه قرار داد که از قضا دور قبل که با احمدینژاد بود (این دور را نمیدانم). البته در خصوص اقتصاددانان ایرانی و رویکردهایشان نکات ظریف و ابهامآمیزی وجود دارد: برای مثال نولیبرالهای ایرانی در کتابی با عنوان اقتصاد و عدالت اجتماعی همگی ار رویکرد آمارتیا سن به عدالت بهره بردهاند و به نوعی خود را مدافع آن میدانند و این در حالی است که آمارتیاسن بدون شک جزء اقتصاددانان دسته اجماع پساواشنگتنی است و منتقد برخی از رویکردهای نولیبرال.
[۱] . اما هنوز نمیدانم چرا برای مثال رئیسدانا با این رویکرد اقتصادی که دارد از احمدینژاد حمایت نمیکند و پیشنهادش گزینه خروج است؟
Please let me know if you’re looking for a article writer for your site. You have some really great posts and I feel I would be a good asset. If you ever want to take some of the load off, I’d really like to write some articles for your blog in exchange for a link back to mine. Please shoot me an email if interested. Thank you!
I am brand-new to blogging and also loved your site. I will bookmark your website and keep checking you out. Thanks for sharing your internet site.
Great post. I was checking continuously this blog and I’m impressed! Extremely useful info specifically the last part I care for such information a lot. I was seeking this certain info for a very long time. I will keep the attention of your blog. Thank you and have a nice day.
I found your posting to be insightful! Thank you.
Top Visit x Camgirls auf Deutschland !!!
Wspaniale artykuly w siecie dla kazdego rodzaju czytelnika. Serdecznie zapraszamy od odwiedzin naszego portalu poswieconego roznorodnej tematyce.
he blog was how do i say it… relevant, finally something that helped me. Thanks
There is noticeably a bundle to learn about this. I assume you made sure nice factors in features also.
Great job Mr.Ferguson, youve done it again! What will be your next topic?
Took me time to read all the comments, but I truly enjoyed the write-up. It proved to become Quite useful to me and I’m sure to all the commenters right
I must say i enjoyed studying this write-up! I should certainly will likely be coming back to read some more intriguing ideas! Appreciate it!
Sorry for the huge review, but I’m really loving the new Zune, and hope this, as well as the excellent reviews some other people have written, will help you decide if it’s the right choice for you.
Spot on with this write-up, I truly think this website needs much more consideration. I’ll probably be again to read much more, thanks for that info.
I simply want to mention I am new to weblog and truly savored this page. More than likely I’m planning to bookmark your website . You absolutely come with perfect posts. Bless you for sharing your web-site.
I’m typically to running a blog and i really respect your content. The article has actually peaks my interest. I’m going to bookmark your website and keep checking for brand spanking new information.
so our favorite simple princess is really starting to learn a lot of things. Take pleasure in the remaining portion of the new year. You’re conducting a
Many thanks for this interesting post. I will be bound to get the word out about this site
Excellent post. Cant wait to determine another writing.
subject material, because it might incessantly be gratifying to resolve a warm and pleasant face or possibly hear a voice when initial landing.
you will have an awesome weblog here! would you prefer to make some invite posts on my weblog?
After all, what a great site and informative posts, I will upload inbound link – bookmark this web site? Regards, Reader.
You actually make it seem so easy with your presentation but I find this matter to be actually something that I think I would never understand. It seems too complex and extremely broad for me. I’m looking forward for your next post, I will try to get the hang of it!
I’d perpetually want to be update on new articles on this site, bookmarked ! .